Konditsioner narxi: aprelda olsang, 28% gacha tejaysiz

O‘tgan iyulda eski konditsionerim aynan Toshkentda +41 bo‘lgan kuni ishdan chiqdi. Noutbukni ochib, beshta marketpleysga ketma-ket «Gree Lomo 12k» deb yozdim va o‘zimni o‘sha mavsumda topdim — xaridorga tanlov qoldirilmaydigan mavsumda. Aprelda 4,2 mln so‘m turgan narx endi 5,1 mln bo‘lib turardi. Ustiga har bir do‘kon «yozgi aksiya −10%» yopishtirgan, bu 4,6 mln chiqarardi — baribir aprel narxidan qimmat. To‘ladim. O‘rnatuvchi to‘rt kundan keyin keldi, oddiy montaj uchun 580 ming oldi va halol aytdi: «Akam, aprelda 350 bo‘lardi».

Bu maqola — 2026-yilda shu xatoni qaytarmaslik uchun yozildi. 2025-yilning aprelidan iyuligacha biz O‘zbekistondagi beshta yirik marketpleysda konditsionerning uchta ommabop modeli narxini har kuni kuzatib bordik. Quyida — natija va kondisioneri hozir kuyib qolmagan oilalar uchun nima qilish kerakligi.

Biz nimani ko‘rdik

Beshta saytda barqaror sotilayotgan uchta model: Gree Lomo 12k BTU, LG Dual Inverter 12k BTU, Samsung WindFree 12k BTU. Saytlar — Uzum, Olcha, Asaxiy, Texnomart, Mediapark. Narxlar har kuni 1-apreldan 31-iyulgacha yig‘ildi, har bir SKU bo‘yicha har bir do‘konda 122 nuqta. Faqat tovar sahifasidagi e’lon qilingan narxni oldik — sodiqlik ballari va «kartaga −5%» kabi qo‘shimcha harakatlarni hisobga olmadik, chunki ular alohida shartdan iborat va hammada ham yo‘q.

Quyida — uchta model bo‘yicha uchta manzara. Raqamlar o‘qish qulay bo‘lishi uchun o‘n minglikkacha yumaloqlangan. Birinchi nuqta — biror modelda mavsumiy o‘sish boshqasidan kuchliroq, va bu xaridorga qaysi brendni qachon olish kerakligini ko‘rsatadi.

Kuzatuv shuni ko‘rsatdiki, bayram aksiyalari (Navro‘z, Ramazon hayit) odatda haqiqiy emas — chizilgan chegirmalardan oldin narx 1,5–2 hafta avval ko‘tariladi va aksiya kuni «eski narx»ga taqaladi. Bu o‘zbek bozoriga xos hodisa emas, butun mintaqada uchraydi, lekin bizdagi xaridor uni eng kech sezadi.

Raqamlar: aprel vs iyul

Gree Lomo 12k BTU. Aprelda beshta do‘kon ichidagi minimum 4,2–4,3 mln so‘m atrofida turdi. Iyun oxiriga kelib o‘sha model 4,9 mln bo‘ldi. Eng yuqori nuqta iyulning uchinchi haftasiga to‘g‘ri keldi — do‘konga qarab 5,3–5,4 mln so‘m. Aprel minimumidan o‘sish — +26–28%. Shu vaqtda uchta do‘kon tovarga «yozgi aksiya −10%» yorlig‘ini yopishtirdi, undan aynan 4,8 mln chiqdi. Ya’ni «aksiyali» iyul narxi halol aprel narxidan 14% qimmat edi.

LG Dual Inverter 12k BTU. Aprelda eng arzon do‘konda 6,1 mln so‘m. Mayda — 6,4 mln, iyunda — 6,9 mln, iyul cho‘qqisi — 7,2–7,3 mln so‘m. O‘sish — +18–20%. LGda spred kichikroq: brend tavsiya etilgan narxlarni qattiq ushlaydi, do‘konlar Greedek erkin tortolmaydi. Lekin 5-iyul kuni paydo bo‘lgan «yozgi aksiya −15%» chizilgan «eski narx» 8,5 mlndan hisoblangan — bizning 122 kunlik kuzatuvimizda u narx hech qachon bo‘lmagan. Aynan shunday hol 2025-yil 21-oktyabridan boshlab Vazirlar Mahkamasining qarori bilan taqiqlangan (manba: spot.uz, 23.10.2025).

Samsung WindFree 12k BTU. Savatdagi eng qimmat va mavsumiy o‘zgaruvchanligi bo‘yicha eng halol model. Aprel — 8,8 mln so‘m, iyul — 10,4–10,6 mln so‘m. O‘sish — +18–20%. Samsungda yozda aksiya deyarli bo‘lmadi: do‘konlar modelni shundoq ham shiftga sotyapti, chegirma berishning hojati yo‘q. Bu xaridor uchun, paradoksal ravishda, shaffofroq manzara — «foyda» illyuziyasi yo‘q, faqat mavsum bor.

Uchta SKU bo‘yicha xulosa: bir xil do‘kondagi bir xil modelning aprel minimumi va iyul maksimumi orasidagi farq — 18–28%. Tovar xususiyatlari o‘zgarmagan. Faqat mavsum.

Yana bir kuzatuv — do‘konlar orasidagi farq iyulda kengayadi. Aprelda eng arzon va eng qimmat do‘kon orasidagi spred odatda 3–5%, iyulda esa 12–18%gacha chiqadi. Bu xaridor uchun bitta amaliy xulosa beradi: yozda bir do‘konga ishonib, narxni solishtirmasdan olish — eng qimmat strategiya. Aprelda farq kichik, iyulda esa har bir kun, har bir do‘kon o‘ziga ko‘ra reaktsiya qiladi.

Nega iyul cho‘qqi

O‘zbekistonda konditsionerlardagi mavsumiy dinamika arifmetik tarzda tuzilgan. Talab may-iyul oynasiga to‘planadi, Toshkentda yillik sotuvlarning 70% taxminan 60 kunga to‘g‘ri keladi. Shu bilan birga ish haqi sikli ishlaydi: aholining asosiy qismi to‘lovlarni oyning ikkinchi yarmida oladi, do‘konlar esa allaqachon o‘zlarining «aksiya»larini shu oynaga moslashtirgan — shuning uchun iyun va iyul o‘rtalarida to‘lqinlar bo‘ladi.

Ta’minot ham xaridorga yordam bermaydi. Xitoy konditsionerlari bilan konteynerlar 3–4 oy oldindan rejalashtiriladi. Aprelda do‘kon yetarlicha xarid qilmasa, iyulda umuman qilolmaydi — shunchaki qoldiq narxini bozor yutadigan darajagacha ko‘taradi. +41 bo‘lganda bozor deyarli hammasini yutadi.

Oila uchun strategiya

Eng oddiy va eng ishlaydigan qoida: konditsionerni aprel yoki may boshida sotib olish, birinchi issiq qo‘shnilarni do‘konga haydab solgunicha. Bizning ma’lumotlarda bu asbobning o‘zida 18–28% tejamkorlikni va o‘rnatishda yana 30–40% ni beradi (pastda batafsil).

Agar aprel oynasi qo‘ldan ketgan va hozir iyulning o‘rtasi bo‘lsa — «yozgi aksiya»da olmang. Avgust oxirigacha kuting: do‘konlar an’anaviy ravishda qish mavsumidan oldin omborni bo‘shatadi va narxlar may darajasiga qaytadi. Uchta SKUning ikkitasida avgust pasayishi iyun pasayishidan chuqurroq edi.

Uchinchi qoida — «aksiya»ni 30 kunlik oyna orqali tekshirish. 2025-yil 21-oktyabridan boshlab chegirma hisoblanadigan «eski narx» qonun bo‘yicha shu tovarning oxirgi 30 kundagi minimal narxiga teng bo‘lishi shart. Agar do‘kon iyulda «8,5 mln edi» deb chizsa-yu, iyunda model bir kun ham 7 mlndan oshmagan bo‘lsa — eski narx chizilgan, aksiya yo‘q. Bu Antimonopoliya qo‘mitasiga shikoyat uchun tayyor dalil.

O‘rnatish ham qimmatlashadi

Bu — saytlardagi narxlarni solishtirayotganda unutiladigan byudjet qismi. 12k BTU konditsionerni standart o‘rnatish (3 metrgacha oddiy trassa) mavsumlararo davrda odatda 250–450 ming so‘m turadi, tuman va kompaniyaga qarab. Iyul cho‘qqisida o‘sha brigada 350–650 ming so‘m oladi, ko‘pincha 5–7 kundan keyin yozilish mumkin. Bu mening o‘tgan yozgi tajribam — keyin gaplashgan to‘rtta o‘rnatuvchi shu vilkani tasdiqladi.

Sabab o‘sha — talab. Toshkentda brigadalar soni cheklangan, iyulda esa har kuni 30 kishi qo‘ng‘iroq qiladi. O‘rnatuvchilar cho‘qqi narxiga rozi bo‘lmaganlarni rad eta boshlaydi. Shuning uchun aprelda olishdagi haqiqiy tejamkorlik — bu nafaqat asbob narxi, balki asbob + o‘rnatish yig‘indisi, va Gree savati bo‘yicha aprel-iyul farqi 1,2–1,5 mln so‘m chiqadi. Samsung bo‘yicha — 1,8–2,2 mln.

Alohida kuzatuv: agar siz asbobni aprelda olib, mayda o‘rnatishga tayyor bo‘lsangiz — o‘rnatuvchilarning yarmi aprel chiqishini oldindan to‘lab, may narxiga rozi bo‘ladi. Bu shartnoma masalasi, qoida emas.

Yana bir nyuans — kafolat. Iyulda olingan asbob ko‘pincha «aksiyali» kategoriyaga tushadi va do‘kon kafolat muddatini 12 oygacha qisqartiradi. Aprelda olinganlar — to‘liq 24 oy. Tushuntirish: do‘kon iyulda mavjud bo‘lgan tovarni tezroq aylantirishni xohlaydi va kafolatda «yo‘qotadi». Sotib olishdan oldin har doim chekni o‘qing.

Va elektr energiyasi xarajati. Inverterli LG va WindFreeli Samsung Greedan o‘rtacha 25–30% kam elektr sarflaydi. Iyulning 30 kunida bu Toshkent tariflari bo‘yicha taxminan 80–120 ming so‘m farq beradi. Bir mavsumda bu kichik raqam, lekin asbob 7–8 yil ishlasa, jami 5–7 mln so‘mga chiqadi. Boshlang‘ich narxdagi farq shu hisobga aniq qaytadi.

Hoziroq nima qilish kerak

Agar buni aprelda o‘qiyotgan bo‘lsangiz — sizda mukammal oyna. O‘z toifangizdan uchta modelni oling, beshta do‘konda urib chiqing, minimumni tanlang, o‘rnatuvchi bilan may sanasiga kelishib oling. Asbob + montaj savatida 20–30% tejaysiz.

Iyulda o‘qiyotgan bo‘lsangiz va konditsioner kuyib qolgan bo‘lsa — chizilgan «aksiya»larsiz halol narx ushlab turuvchidan oling, o‘ylab topilgan eski narxdan «−15%»ga ishonmang. 30 kunlik tekshiruv orqali yozgi «aksiya»larning 70% fiksiya bo‘lib chiqadi.

BirBozor har kuni shu SKUlar narxini beshta do‘konda qayd etadi va tovar kartasida 30 kunlik grafikni ko‘rsatadi. Beta ochilishiga yana 8 hafta bor, lekin @birbozor_uz Telegram kanalida biz har kuni qo‘lda tekshiruv chop etamiz — mavsumiy tovarlar bo‘yicha ham. Eski asbob kuygan kun emas, balki 2026-yil aprel oynasini oldindan ushlamoqchi bo‘lsangiz, obuna bo‘ling.